Data dodania: 3-07-2019


Konferencja „Prawo i medycyna” Wyzwania prawne w medycynie - tematem do dyskusji

Izabela Banaś

W sobotę, 11 maja 2019 r., w Auli Zachodniej Centrum Kliniczno – Dydaktycznego łódzkiego Uniwersytetu Medycznego przy ulicy Pomorskiej, odbyła się VI Ogólnopolska Konferencja Naukowa „Prawo i Medycyna”.

 

Organizatorzy: Samorząd Studentów UM w Łodzi oraz Europejskie Stowarzyszenie Studentów Prawa (ELSA), zapraszając wykładowców - specjalistów medycznych i przedstawicieli palestry, próbowali odpowiedzieć na wątpliwości oraz problemy występujące na styku prawa i medycyny.

 

Konferencja składała się z trzech paneli, dotyczących uregulowań prawnych w obszarze obowiązku szczepień ochronnych i nowych technologii medycznych, a także wyzwań prawnych w różnych dziedzinach medycyny. Przedstawione zagadnienia dotyczyły m.in. tajemnicy lekarskiej w sporcie, odpowiedzialności karnej podmiotu leczniczego, nowych technologii w badaniach klinicznych, czy zastosowania sztucznej inteligencji w medycynie. Okręgowa Izba lekarska w Łodzi objęła wydarzenie patronatem, a autorka tej relacji, reprezentująca łódzką Okręgową Radę Lekarską, wystąpiła w panelu dotyczącym szczepień.

 

W swoim referacie przedstawiłam problemy, jakie wiążą się z prawnymi regulacjami wobec obowiązkowych szczepień ochronnych z perspektywy lekarza, w tym dotyczące zwłaszcza możliwości egzekwowania realizacji tego obowiązku, zwracając w szczególności uwagę na brak uregulowań w zakresie odmowy wykonania szczepień przez opiekunów małoletnich dzieci. Liczba odmów szczepień obowiązkowych niepokojąco wzrasta; według danych Państwowego Zakładu Higieny w 2018 roku przekroczyła 40 tys. i  było to o 1/3 więcej, niż w roku 2017.

 

Rodzice, decydując się na niezaszczepienie swojej córki lub syna, narażają na zachorowanie nie tylko własne, ale także inne dzieci, doprowadzając w konsekwencji do obniżenia odporności zbiorowiskowej. Celem postępowania lekarzy wobec osób, uchylających się od szczepień, jest edukacja oraz kompetentne i taktowne przekazywanie informacji, tak aby uzyskać świadomą zgodę na wykonanie szczepienia. W przypadku odmowy, imienny wykaz osób uchylających się od szczepień przesyłany jest do Państwowej Stacji Sanitarno -Epidemiologicznej, która ponawia wezwania na szczepienia, a w przypadku braku reakcji - wdraża postępowanie administracyjne, które skutkuje karą finansową.

 

Od lekarzy kwalifikujących do szczepień wymaga się, aby od rodziców, którzy nie wyrażają zgody na szczepienia obowiązkowe, uzyskali pisemne poświadczenie świadomej odmowy szczepienia. Niestety, rodzice często odmawiają podpisania tego dokumentu, a obecnie brak jest uregulowań prawnych określających obowiązki lekarza i rodziców w takiej sytuacji. Zarówno obowiązująca ustawa z 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. Nr 234, poz. 1570, z późn. zm.), jak i wydane na jej podstawie rozporządzenie ministra zdrowia z 18 sierpnia 2011 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz. U. Nr 182, poz. 1086), nie określają bliżej ani zasad wyrażenia zgody, czy ewentualnie sprzeciwu na szczepienie ochronne, ani sposobów ich dokumentowania.

 

Zagadnienie to omówił także przedstawiciel Okręgowej Rady Adwokackiej w Łodzi -  mec. Piotr Kona, zawracając uwagę na luki prawne w tym zakresie. Z kolei obecny na konferencji przedstawiciel Komisji Zdrowia Rady Miejskiej w Łodzi zapowiedział podjęcie prac nad uchwałą dotyczącą preferencji przy przyjmowaniu do państwowych żłobków i przedszkoli dzieci, które posiadają potwierdzenie wykonania szczepień obowiązkowych. Uchwała taka byłaby zgodna z ogólnopolską akcją ustawodawczą „Szczepimy bo myślimy”.

 

dr n. med. Izabela Banaś,

 

specjalista medycyny rodzinnej